
تعداد نشریات | 22 |
تعداد شمارهها | 495 |
تعداد مقالات | 5,168 |
تعداد مشاهده مقاله | 9,586,494 |
تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,314,534 |
جابه جایی جمعیتی ساکنان مرسین چال در نیمه دوم هزاره اول پیش از میلاد | ||
پژوهش های باستان شناسی ایران | ||
مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 03 شهریور 1404 | ||
نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22084/nb.2025.29148.2666 | ||
نویسندگان | ||
سحر بختیاری* 1؛ سیدمهدی موسوی2؛ محمدرضا نعمتی3 | ||
1پژوهشگر پسادکتری باستان­ شناسی دانشگاه تربیت مدرس | ||
2استاد گروه باستانشناسی دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران | ||
3استادیار باستانشناسی پژوهشکده باستانشناسی میراث فرهنگی و گردشگری کشور | ||
چکیده | ||
گورستان مرسینچال در حاشیه رودخانه اسپهرو، جنوبغربی روستای تلاجیم در شهرستان مهدیشهر استان سمنان قرار گرفته است. این گورستان از یکسو حدفاصل مناطق کویری و فلاتمرکزی ایران و از سوی دیگر شمال و شمالشرق ایران، در حاشیه جنوبی البرز شرقی قرارگرفته است. گورستان مرسینچال در منطقهای با پتانسیلهای زیستمحیطی غنی، کانسارهای معدنی و در مسیر شاهراههای ارتباطی شرق به غرب دنیای باستان (جاده خراسان بزرگ) واقعشدهاست. مطالعات گاهنگاری مطلق نشان میدهد که این گورستان در دورههای هخامنشی، سلوکی و اشکانی مورد استفاده قرار میگرفته است. لذا این گورستان از یکسو به این جهت که اولین محوطه هخامنشی کاوش شده در منطقه سمنان است، بسیار مورد توجه است زیرا بیانگر پویایی امپراطوری هخامنشی در سطح منطقه مذکور میباشد و از سوی دیگر به دلیل نزدیکی به حوزه تمدنی قومس بسیار حائز اهمیت است. در این راستا، یکی از اهداف فصل سوم کاوشهای باستانشناسی گورستان مرسینچال، شناسایی و بررسی شیوههای تدفین و مطالعات انسانشناسیزیستی بود. بنابراین پژوهش حاضر با هدف تخمین سن، تعیین جنس و بومی یا غیربومی بودن ساکنین این گورستان از طریق مطالعات زیستباستان شناسی مورد بررسی قرار گرفت. برای دستیابی به اهداف مذکور پرسشهایی مطرح شد، مبنیبر اینکه 1- تخمین سن و تعیین جنس افراد مذکور در این گورستان به چه صورت است؟ 2- چگونه میتوان بومی یا مهاجربودن مردمان منطقه مورد مطالعه را مشخص نمود؟ در راستای پاسخگویی به پرسشهای مذکور، پژوهش حاضر با استفاده از روش تحلیلی-آزمایشگاهی مطالعات آنالیز ایزوتوپ پایدار استرانسیوم (87Sr/86Sr) بر روی نمونههای مینای دندان بههمراه روشهای آماریSPSS، بقایای اسکلتهای انسانی 12 گور از 49 تدفین کاوش شده گورستان مرسینچال را مورد مطالعه قرار میدهد. براساس آنالیز نسبت ایزوتوپهای پایدار استرانسیوم اسکلت-های زنان و مردان بالغ گورستان مرسینچال، به عنوان نتیجه نهایی مشخص گردید که به احتمال زیاد، این گورستان در طی نیمه دوم هزاره اول قبل از میلاد میزبان جامعهای بومی بوده است. | ||
کلیدواژهها | ||
گورستان مرسینچال؛ نیمه دوم هزاره اول قبلازمیلاد؛ جابهجایی جمعیتی؛ مینای دندان؛ ایزوتوپ استرانسیوم | ||
آمار تعداد مشاهده مقاله: 14 |