مطالعۀ نقش عوامل محیطی در توزیع استقرارهای ایلام قدیم و میانۀ شهرستان اردل، با تأکید بر چشم انداز کارست | ||
| پژوهش های باستان شناسی ایران | ||
| دوره 10، شماره 26، پاییز 1399، صفحه 55-74 اصل مقاله (1.03 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22084/nbsh.2019.18086.1874 | ||
| نویسندگان | ||
| علیرضا خسروزاده1؛ علی اعراب* 2؛ افشین خسروثانی* 3؛ مینا بهرامی نیا* 4 | ||
| 1دانشیار گروه باستان شناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران. | ||
| 2دانشجوی دکتری باستان شناسی، گروه باستان شناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران | ||
| 3دانش آموختۀ کارشناسی ارشد باستان شناسی، گروه باستان شناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| 4دانش آموختۀ کارشناسی ارشد اقلیم شناسی در برنامه ریزی محیطی، گروه جغرافیا، پردیس علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه یزد، یزد، ایران. | ||
| چکیده | ||
| عوامل محیطی همواره در شکلگیری و چگونگی استقرارهای انسانی نقش تعیینکنندهای داشتهاند. یکی از این عوامل محیطی «کارست» نام دارد. مناطق کارستی شرایط جغرافیایی بسیار ویژهای دارند که در این پژوهش برروی تأثیر کارست بر شکلگیری و تداوم استقرارهای ایلامی شهرستان اردل مطالعه شده است. ویژگیهای چشمانداز کارست، مانند «خاک» نهچندان مناسب برای کشاورزی و دسترسی دشوار به آب سطحی، بهگونهای است که برای زندگی یکجانشینی چندان مناسب نیست؛ همچنین عوامل جغرافیایی دیگر مرتبط با کارست ازجمله شیب زمین، دوران زمینشناسی و ارتفاع از سطح دریا در مورد استقرارهای ایلامی شهرستان اردل بهگونهای هستند که تنها زندگی کوچنشینی را در بخشهایی از این چشمانداز میسر کرده است. این درحالیست که برخی از پژوهشگران زندگی کوچنشینی در فلات ایران در دوران تاریخی را چندان ممکن نمیدانند؛ از اینرو در پژوهش حاضر پرسشی که مطرح شده آن است که، نقش کارست در شکلگیری استقرارهای ایلام قدیم و میانه در شهرستان اردل به چه صورت بوده و این چشمانداز چه تأثیری در زندگی کوچنشینی در این منطقه طی دورۀ ایلام قدیم و میانه داشته است؟ روش مدنظر در اینجا، ترسیم نقشههای GIS با مشخص کردن گسترۀ کارست و پراکنش محوطههای ایلامی نسبت به آنها است. در کنار آن، توجه به منابعتاریخی نیز میتواند راهگشا باشد و شاید بتوان با مطالعهی جاینامهای ایلامی، برخی از جاینامهای آنرا در منطقۀ یادشده جایابی نمود؛ بهعنوان نمونه برخی از محققان جاینام «لو.سو» را برای حدود منطقۀ بختیاری پیشنهاد دادهاند. جاینامی که بخشی از منطقۀ «سیمشکی» بوده و احتمالاً مردمانی کوچنشین داشته است؛ در واقع شهرستان اردل بهعنوان بخشی از منطقۀ بختیاری با حداقل 65% استقرار کوچنشینی در دورۀ ایلام که در پژوهش حاضر مشخص گردید، میتواند نمونهای از معیشت کوچنشینی در دورۀ ایلام قدیم و میانه و در منطقۀ سیمشکی در هزارههای سوم و دوم پیشازمیلاد باشد که در چشمانداز کارست و با توجه به منابع محیطی آن شکل گرفته است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| کارست؛ شهرستان اردل؛ دوره های ایلام قدیم و میانه؛ لو.سو؛ معیشت کوچ نشینی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 866 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 749 |
||
- همه نشریات
- دانشکده علوم ورزشی
- دانشکده کشاورزی
- دانشکده مهندسی
- دانشکده علوم اقتصادی و اجتماعی
- دانشکده علوم انسانی
- دانشکده هنر و معماری
- دانشکده دامپزشکی
- دانشکده علوم پایه
آمار
| تعداد نشریات | 22 |
| تعداد شمارهها | 546 |
| تعداد مقالات | 5,657 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,160,065 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 7,495,721 |