چشمانداز باستانشناختی درۀ رازآور در دورۀ نوسنگی: بررسی استقرارهای هزارههای هشتم تا ششم پیش ازمیلاد شمال استان کرمانشاه | ||
| پژوهش های باستان شناسی ایران | ||
| دوره 10، شماره 26، پاییز 1399، صفحه 7-32 اصل مقاله (1.31 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22084/nbsh.2020.21133.2094 | ||
| نویسندگان | ||
| شکوه خسروی* 1؛ پاتریک پدرسن2؛ سجاد علی بیگی3؛ جو رو4؛ محسن حیدری دستنائی5؛ بهزاد میلادی6؛ حجت دارابی3؛ توبیاس ریشتر7؛ پدر مورتنسن8 | ||
| 1استادیار دانشکدۀ هنر و معماری، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران | ||
| 2دانشجوی دکتری باستان شناسی، دپارتمان مطالعات منطقه ای و بین فرهنگی دانشگاه کپنهاگ، کپنهاگ، دانمارک. | ||
| 3استادیار گروه باستان شناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران. | ||
| 4دانشجوی دکتری باستانشناسی کالج دانشگاه لندن، لندن، انگلستان | ||
| 5استادیار گروه باستان شناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید چمران، اهواز، ایران. | ||
| 6دکتری ژئومورفولوژی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران. | ||
| 7دانشیار دپارتمان مطالعات منطقه ای و بین فرهنگی دانشگاه کپنهاگ، کپنهاگ، دانمارک. | ||
| 8استاد دپارتمان مطالعات منطقه ای و بین فرهنگی دانشگاه کپنهاگ، کپنهاگ، دانمارک. | ||
| چکیده | ||
| برای چند دهه است که اطلاعات باستانشناختی از محوطههای فراپارینهسنگی و نوسنگی زاگرسمرکزی محدود به نتایج پژوهشهای دهههای 60 و 70 م. است و نتایج اغلب بررسیهای جدید، بهویژه در منطقۀ کرمانشاه بهعنوان بخش مهمی از زاگرسمرکزی، تاکنون منتشر نشده است. بههمین دلیل وضعیت پراکندگی محوطههای این دوران، مواد فرهنگی، وضعیت بهرهبرداری از منابع زیستمحیطی و الگوی استقراری در این منطقه همچنان در هالهای از ابهام است؛ از اینرو، بررسیهای جدید و انتشار نتایج آنها میتواند برخی از این معضلات را تا حدودی حل کند. این نوشتار با رویکرد توصیفی-تحلیلی تلاش میکند به پرسشهای مختلفی ازجمله ماهیت استقرارها و محوطههای دورههای مورد مطالعه، ویژگیهای مواد فرهنگی آنها و میزان تأثیر یا ارتباط این مواد فرهنگی با مناطق پیرامون پاسخ داده شود. فرض این پژوهش بر این پایه استوار بود که همچون سایر محوطههای واقع در منطقۀ کرمانشاه محوطههای شناسایی شده باید روستاهای کوچک و بزرگی باشند که مواد فرهنگی آنها تحتتأثیر سنت سراب-سیاهبید بوده است. بررسی این فصل تنها محدود به تراسهای قدیمی جنوب رودخانۀ رازآور، برخی از اراضی بایر کوهپایهای، دامنههای صخرهای، ارتفاعات جنوب رودخانه و اراضی کشاورزی سطح تراسهای قدیمی بود، که در نتیجه 6 محوطۀ دورۀ نوسنگی شناسایی گردید که مهمترین آنها تپۀ سالارآباد است. چشمانداز طبیعی و زمینشناسی، میزان نهشتههای باستانشناختی، وسعت و توپوگرافی محوطه نشان میدهد که سالارآباد احتمالاً استقراری مهم مشابه تپۀ شیخیآباد در این دره بوده است. بهنظر میرسد در منطقۀ کرمانشاه معمولاً استقرارهای بزرگ و مهمی از دورۀ نوسنگی در بخشهای مستعد درهها و دشتهای میانکوهی وجود دارد؛ گنجدره، شیخیآباد، قزانچی، چیاجانی و اکنون سالارآباد. یافتههای دورۀ با سفال، حاکی از رواج سنتهای سفالی سراب و سیاهبید در این دره است و نشان میدهد در دورۀ نوسنگی جدید نیز یکپارچگی مشهودی در مواد فرهنگی این نواحی وجود دارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| نوسنگی؛ زاگرس مرکزی؛ کرمانشاه؛ رازآور؛ سالارآباد | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,427 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,069 |
||
- همه نشریات
- دانشکده علوم ورزشی
- دانشکده کشاورزی
- دانشکده مهندسی
- دانشکده علوم اقتصادی و اجتماعی
- دانشکده علوم انسانی
- دانشکده هنر و معماری
- دانشکده دامپزشکی
- دانشکده علوم پایه
آمار
| تعداد نشریات | 22 |
| تعداد شمارهها | 546 |
| تعداد مقالات | 5,657 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,160,065 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 7,495,720 |