| تعداد نشریات | 22 |
| تعداد شمارهها | 536 |
| تعداد مقالات | 5,580 |
| تعداد مشاهده مقاله | 10,783,925 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 7,153,120 |
سفال”گونه لرستان“: خاستگاه، ویژگیها و حوزۀ پراکنش آن در زاگرس مرکزی | ||
| پژوهش های باستان شناسی ایران | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 12 خرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22084/nb.2026.31933.2823 | ||
| نویسندگان | ||
| آذر دلاوری1؛ سجاد علی بیگی* 2؛ عطا حسنپور3 | ||
| 1گروه باستان شناسی دانشگاه رازی | ||
| 2گروه باستان شناسی دانشگاه رازی کرمانشاه | ||
| 3اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان لرستان | ||
| چکیده | ||
| یکدست بودن کموبیش سنتهای سفالی عصر آهن ایران به خصوص در مناطق شمال، شمالشرق و فلات مرکزی ایران از جمله ویژگیهای سنت سفالی این دوره است. با این وجود، این یکپارچگی در سنت سفالگری عصر آهن غرب ایران دیده نمی-شود و تنوع بالای سنتهای سفالگری در بخشهای مختلف آن دیده میشود. در این پژوهش به سفال موسوم به «گونه لرستان» مربوط به عصر آهن منطقه زاگرس مرکزی و به طور دقیقتر محدوده لرستان فرهنگی پرداخته شده و تلاش شده تا حد امکان، تمام محوطههایی که تاکنون سفال گونه لرستان از آنها گزارش شده، به شکل کلی معرفی شوند و سفالهای به دست آمده از آنها مورد بررسی قرار گیرد. این پژوهش در پی پاسخ به پرسشهای در خصوص خاستگاه اصلی سفال گونه لرستان و حوزۀ پراکنش آن است و اینکه سفال گونه لرستان از چه نوع بافتها و محوطههایی به دست آمده است؟ علاوه بر این کوشش شده پراکندگی این سفال در ارتباط با نظریه «سفال و مردم» با استناد به اطلاعات متون تاریخی مورد بحث و واکاوی قرار گیرد. بر اساس نتایج بررسیهای میدانی یک قرن اخیر در غرب ایران، حوزه پراکنش این گونه سفالی محدود به نواحی میان استانهای لرستان، کرمانشاه، همدان و ایلام است. بیشترین پراکندگی این گونه سفالی در منطقۀ نورآباد لرستان متمرکز بوده و کمترین شمار این سفالها تاکنون از استانهای همدان و ایلام گزارش شده است. سفال گونۀ لرستان هم از کاوش محوطههای مسکونی، دژ، نیایشگاه و همچنین از گورستانها به دست آمده است. این گونه سفالی به رنگ نخودی است و اغلب نقوشی به شکل مثلثهای آویزان و نقوش بادبزنی دارد. با توجه به فرم و شکل ظروف و همچنین نقوش آنها، منشاء این گونه سفالی را به احتمال میتوان به فرهنگ گودین III، گیان IV/III نسبت داد. واژگان کلیدی: زاگرس مرکزی، عصر آهن، تپه باباجان، سفال گونه لرستان، گودین III، گیان IV/III. | ||
| کلیدواژهها | ||
| عصر آهن؛ تپه باباجان؛ سفال گونه لرستان؛ گودین III؛ گیان IV/III | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 21 |
||