آمار
| تعداد نشریات | 22 |
| تعداد شمارهها | 536 |
| تعداد مقالات | 5,580 |
| تعداد مشاهده مقاله | 10,783,919 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 7,153,118 |
مدلسازی پویای اثر اصلاح یارانههای آب و انرژی در پروژۀ انتقال آب خلیجفارس و دریای عمان بر صادرات و ارزشافزودۀ بخشهای اقتصادی ایران با رویکرد پایداری زیستمحیطی: افق ۱۴۲۵ | ||
| فصلنامه مطالعات اقتصادی کاربردی ایران | ||
| مقاله 1، دوره 15، شماره 57، خرداد 1405، صفحه 9-41 اصل مقاله (1.83 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22084/aes.2025.31361.3814 | ||
| نویسندگان | ||
| نادیا انجم شعاع1؛ سید عبدالمجید جلائی* 2؛ مهدی نجاتی3 | ||
| 1دانشجوی دکتری اقتصاد، گروه اقتصاد، دانشکدۀ اقتصاد و مدیریت، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران. | ||
| 2استاد گروه اقتصاد، دانشکدۀ اقتصاد و مدیریت، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران (نویسندۀ مسئول). | ||
| 3دانشیار گروه اقتصاد، دانشکدۀ اقتصاد و مدیریت، دانشگاه باهنر کرمان، کرمان، ایران. | ||
| چکیده | ||
| با توجه به چالشهای فزآیندۀ کمبود آب در فلاتمرکزی و مناطق شرقی ایران، این پژوهش با هدف مدلسازی پویای اثر اصلاح یارانههای آب و انرژی در پروژۀ انتقال آب خلیجفارس بر صادرات و ارزشافزودۀ بخشهای اقتصادی ایران با رویکرد پایداری زیستمحیطی تا افق ۱۴۲۵ه.ش. انجام شده است. در این پژوهش از نرمافزار Vensim برای شبیهسازی سه سناریوی اصلاح یارانههای آب و برق استفاده شده است. نتایج نشان میدهد که اصلاح یارانهها در کوتاهمدت موجب کاهش ارزشافزوده در بخشهای کشاورزی، صنعت و معدن میشود. با اینحال، در میانمدت و بلندمدت، این تغییرات میتواند منجر به افزایش بهرهوری، تخصیص مجدد منابع و تغییر ساختار تولید گردد که درنهایت به تقویت صادرات و بهبود جایگاه تجاری ایران کمک خواهد کرد. در سند چشمانداز ۱۴۲۵ بهطور مشخص به توسعۀ پایدار منابع آب و مدیریت بهینۀ انرژی پرداخته شده و یکی از راهکارهای پیشنهادی در اسناد برنامههای توسعۀ کشور، اصلاح یارانههای آب و انرژی بهمنظور حفظ منابع طبیعی و افزایش بهرهوری است. این پژوهش تأکید دارد که اصلاح سیاستهای قیمتگذاری آب و انرژی، همراه با ملاحظات زیستمحیطی و مدیریت یکپارچه منابع، شرط لازم برای دستیابی به پایداری اقتصادی و تجاری در افق ۱۴۲۵ است. درنهایت، این پژوهش نشان میدهد که برای تحقق اهداف بلندمدت توسعۀ کشور، اصلاحات یارانهای و تخصیص بهینۀ منابع باید بهطور همزمان با توجه به ابعاد زیستمحیطی انجام شود تا بتوان اثرات اقتصادی و تجاری پروژههای بزرگ انتقال آب را به بهترین نحو ممکن مدیریت کرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سیستمهای پویا؛ انتقال آب؛ اقتصاد انرژی؛ پایداری زیستمحیطی | ||
| مراجع | ||
|
ایرانمنش، سعید؛ صالحی، نوراله؛ و جلایی، سید عبدالمجید، (1397). «بررسی اثر تحریمهای خارجی بر تراز پرداختهای خارجی جمهوری اسلامی ایران: رویکرد سیستمهای پویا». فصلنامه نظریههای کاربردی اقتصاد، 8 (2): 106-75. https://doi.org/10.22034/ecoj.2021.11417
- تابش، علیرضا؛ ساعتی، محمد؛ صمدی، سحر؛ فرهادیان، محمد؛ و کیانی، غلامحسین، (1400). «ارزیابی اقتصادی پروژه ملی نمکزدایی و انتقال آب خلیجفارس به معادن جنوب شرق ایران با رویکرد تعادل عمومی قابل محاسبه». نشریه سیاستگذاری اقتصادی، 13 (25): 143–180. http:// doi.org/10.22034/epj.2021.14676.2110
- تیموری یگانه، مریم، (1401). «مروری بر طرحهای انتقال آب بین حوضهای در جهان و تأثیر آن بر عوامل محیطزیستی، اقتصادی و اجتماعی». فصلنامه آب و توسعه پایدار، 9 (2): 57–68. https://doi.org/10.22067/jwsd.v9i2.2202.1121
- حکمتنیا، محمد؛ صفدری، مجید؛ و حسینی، سید محمد، (1398). «برآورد و ارزیابی ردپای آب سبز، آبی و خاکستری در تجارت بینالملل محصولات کشاورزی ایران». نشریه آبیاری و زهکشی ایران، 14 (2): 446–463. https://idj.iaid.ir/article_110733.html
- رضایی، رضا؛ تقی پور، حسن؛ و شاکر خطیبی، محمد، (1404). «مقایسه سناریوهای پرداخت یارانه انرژی از نظر پیامدهای بهداشتی و زیست محیطی: تأکید بر آلودگی هوا از طریق روش AHP». مجله تصویر سلامت، 16(2): 138-122. https://doi.org/10.34172/doh.2025.11
- صادقی، زین العابدین؛ حری، حمیدرضا؛ و صفی نتاج، مهلا، (1397). «مقایسه اقتصادی شیرین کردن آب خلیج فارس با استفاده از انرژی های نو و فسیلی». اقتصاد محیط زیست و منابع طبیعی، 2(2): 143-171. https://doi.org/10.22054/eenr.2016.8410
- عربپور، ریحانه؛ جلائی اسفندآبادی، عبدالمجید؛ و نجاتی، مهدی، (۱۴۰۳). «بررسی و پیشبینی تأثیر قیمتگذاری آب بر تغییرات ساختاری در ایران با رهیافت مدل تعادل عمومی قابل محاسبه پویا». فصلنامه علمی پژوهشی اقتصاد مقداری، 21 (3): ۳۰–۵۴. https://doi.org/10.22055/jqe.2022.38973.2434
- علیپور نصیرمحله، فرشاد؛ میرعباسی نجف آبادی، رسول؛ و ترابی حقیقی، علی، (1403). «بررسی چالشهای طرحهای انتقال آب بین حوضهای». فصلنامه آب و توسعه پایدار، 11(3): 27-40. https://doi.org/10.22067/jwsd.v11i3.2410-1375
- فدایی تهرانی، محمد رضا؛ و ابارشی، مریم، (۱۴۰۳). «ارزیابی فنی، اقتصادی و زیستمحیطی نمکزدایی در سه کشور پیشرو». نشریه علوم و مهندسی آب و فاضلاب، ۹(۱): ۷۱–۸۵. https://doi.org/10.22112/JWWSE.2023.394456.1362
- Alipour Nasirmahaleh, F., Mirabbasi Najafabadi, R. & Torabi Haghighi, A., (2024). “Investigating the Challenges of Inter-Basin Water Transfer Projects”. Water and Sustainable Development, 11(3): 27-40. https://doi.org/10.22067/jwsd.v11i3.2410-1375 (In Persian).
- Arabpour, R., Jalaei Esfandabadi, A. & Nejati, M., (2024). “Investigating and Forecasting the Impact of Water Pricing on Structural Changes in Iran Using a Dynamic Computable General Equilibrium Model”. Quantitative Economics Quarterly, 21(3): 30-54. https://doi.org/10.22055/jqe.2022.38973.2434(In Persian).
- Coulibaly, M., Lopez, J. C. & Smith, R., (2017). “Interbasin Water Transfers and the Size of Regions: An Economic Geography Model”. Journal of Urban Economics, 102: 1-15. https://doi.org/10.1016/j.jue.2016.11.003.
- Fadaei Tehrani, M. R. & Abarshi, M., (2024). “Technical, Economic and Environmental Assessment of Desalination in Three Leading Countries”. Journal of Water and Wastewater Science and Engineering, 9(1): 71-85. https://doi.org/10.22112/JWWSE.2023.394456.1362(In Persian).
- Hekmatnia, M., Safdari, M. & Hosseini, S. M., (2019). “Estimation and Assessment of Green, Blue and Grey Water Footprints in Iran’s International Trade of Agricultural Products”. Iranian Journal of Irrigation and Drainage, 14(2): 446-463. https://idj.iaid.ir/article_110733.html (In Persian).
- Iranmanesh, S., Salehi, N. & Jalaei, S. A., (2018). “Investigating the Effect of Foreign Sanctions on the Balance of Payments of the Islamic Republic of Iran: A System Dynamics Approach”. Applied Economic Theories, 8(2): 75-106. https://doi.org/10.22034/ecoj.2021.11417 (In Persian).
- Jones, E., Qadir, M., van Vliet, M. T. H., Smakhtin, V. & Kang, S.-M., (2019). “The State of Desalination and Brine Production: A Global Outlook”. Science of the Total Environment, 657: 1343-1356. https://doi.org/10.1016/j.scitotenv.2018.12.07.
- Krugman, P., (1990). “Rethinking International Trade”. Cambridge, MA: MIT Press. https://mitpress.mit.edu/books/rethinking-international-trade.
- Liu, Y., Zhang, J., Wang, X. & et al., (2023). “Assessing Environmental, Economic, and Social Impacts of Inter-Basin Water Transfer Projects: A Case Study of the South-to-North Water Diversion Project in China”. Journal of Environmental Management, Article 116745. https://doi.org/10.1016/j.jenvman.2023.116745.
- Melo Galindo, V. R. M., (2025). “Short-Term Economic Effects of the São Francisco Interbasin Water Transfer Project in Brazil”. Journal of Development and Sustainability Studies, 10(2): 123-145. https://doi.org/10.1016/j.jdsci.2025.02.002.
- Rezaei, R., Taghipour, H. & Shaker Khatibi, M., (2025). “Comparison of Energy Subsidy Payment Scenarios in Terms of Health and Environmental Consequences: Emphasis on Air Pollution Using the AHP Method”. Journal of Health in Disasters, 16(2): 122-138. https://doi.org/10.34172/doh.2025.11 (In Persian).
- Ricardo, D., (1817). “On the Principles of Political Economy and Taxation”. London: John Murray. https://oll.libertyfund.org/title/ricardo-the-principles-of-political-economy-and-taxation.
- Sadeghi, Z., Hari, H. R. & Safi Nataj, M., (2017). “Economic Comparison of Persian Gulf Water Desalination Using Renewable and Fossil Energies”. Environmental Economics and Natural Resources, 2(2): 143-171. https://doi.org/10.22054/eenr.2016.8410 (In Persian).
- Sarrakh, R., Renukappa, S., Suresh, S. & Mushatat, S., (2020). “Impact of Subsidy Reform on the Kingdom of Saudi Arabia’s Economy and Carbon Emissions”. Energy Strategy Reviews, 28: Article 100465. https://doi.org/10.1016/j.esr.2020.10046.
- Sterman, J. D., (2000). “Business Dynamics: Systems Thinking and Modeling for a Complex World”. New York: McGraw-Hill. https://www.mit.edu/~jsterman/businessdynamics.html.
- Tabesh, A., Saati, M., Samadi, S., Farhadian, M. & Kiani, G. H., (2021). “Economic Evaluation of the National Persian Gulf Water Desalination and Transfer Project to the Mines of Southeast Iran Using a Computable General Equilibrium Approach”. Economic Policy Journal, 13(25): 143-180. https://doi.org/10.22034/epj.2021.14676.2110 (In Persian).
- Teymouri Yeganeh, M., (2022). “A Review of Inter-Basin Water Transfer Projects in the World and Their Environmental, Economic and Social Impacts”. Water and Sustainable Development, 9(2): 57-68. https://doi.org/10.22067/jwsd.v9i2.2202.1121 (In Persian).
- United Nations Environment Programme (UNEP), (2020). “Global Environment Outlook 6: Healthy Planet, Healthy People”. Nairobi, Kenya: United Nations Environment Programme.
- Zhao, S., Wang, Y., Li, X. & Zhang, L., (2020). “System Dynamics Model for Evaluating Socio-Economic Impacts of Transboundary Water Resources Allocation in Xinjiang, China”. International Journal of Environmental Research and Public Health, 17(23): 9091. https://doi.org/10.3390/ijerph17239091 | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 60 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 51 |
||