| تعداد نشریات | 22 |
| تعداد شمارهها | 536 |
| تعداد مقالات | 5,580 |
| تعداد مشاهده مقاله | 10,783,919 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 7,153,118 |
نقش دولومیتیشدن در ایجاد و گسترش تخلخلهای قالبی و حفرهای در کربناتهای پرمین–تریاس یکی از میدانهای بخش مرکزی خلیج فارس | ||
| دوفصلنامه رسوب شناسی کاربردی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 30 اردیبهشت 1405 | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22084/psj.2026.31880.1485 | ||
| نویسندگان | ||
| وحید توکلی* 1؛ مهدی مرتمی2 | ||
| 1دانشگاه تهران | ||
| 2دانشکده زمینشناسی، دانشکدگان علوم، دانشگاه تهران، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| اگرچه پژوهشهای متعددی به بررسی اثر کلی دیاژنز بر توسعه تخلخلها پرداختهاند، به ارتباط مستقیم میان شکل و اندازه بلورهای دولومیت و گسترش تخلخلهای قالبی و حفرهای کمتر توجه شده است. در این مطالعه، با تمرکز بر سازندهای دالان بالایی و کنگان در بخش مرکزی خلیج فارس، این ارتباط بررسی شد. دادههای بهکاررفته شامل مقاطع نازک و اندازهگیریهای تخلخل و تراوایی از یک چاه میباشد. نتایج نشان میدهد که افزایش محتوای دولومیت در نمونهها، الگوی تخلخل را بهطور چشمگیری تغییر داده است. با افزایش دولومیت، تخلخل حفرهای روندی افزایشی و تخلخل قالبی روندی کاهشی نشان میدهد. بیشترین تخلخل حفرهای در نمونههای تمامدولومیتی و بیشترین تخلخل قالبی در سنگآهکهای کمدولومیت مشاهده شد. این تغییرات بیانگر آن است که دولومیتیشدن، با ایجاد و توسعه منافذ بینبلوری و تبدیل تدریجی آنها به تخلخلهای حفرهای، بهطور مؤثری موجب افزایش کیفیت مخزنی شده است. از دیدگاه بافتی، بلورهای دولومیت صفحهای نسبت به دولومیتهای غیرصفحهای تخلخل و بهویژه تراوایی بالاتری دارند؛ زیرا مرزهای منظم بلوری و گلوگاههای پیوسته، شبکه جریان سیال را کارآمدتر میسازد. همچنین، دولومیتهای دانهشکری در مقایسه با دولومیکرایتها، با فراهمکردن فضاهای بینبلوری درشتتر و گلوگاههای بازتر، نقش مؤثرتری در بهبود تراوایی داشتهاند. از سوی دیگر، انیدریتیشدن و سیمانیشدن با پرکردن منافذ و گلوگاهها مهمترین عوامل تخریبکننده تخلخل هستند. این پژوهش برای نخستینبار نشان میدهد که بررسی ترکیبی ریزرخساره و ویژگیهای بلوری دولومیت میتواند مبنایی برای تبیین عوامل کنترلکننده تخلخلهای قالبی و حفرهای باشد. یافتههای این تحقیق میتواند بهعنوان الگویی کاربردی برای تحلیل مخازن کربناته مشابه در دیگر نقاط جهان قابل استفاده باشد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سازندهای دالان بالایی و کنگان؛ خلیج فارس؛ کیفیت مخزنی؛ پرمین-تریاس؛ تخلخلهای قالبی و حفرهای | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 9 |
||