| تعداد نشریات | 22 |
| تعداد شمارهها | 536 |
| تعداد مقالات | 5,580 |
| تعداد مشاهده مقاله | 10,783,914 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 7,153,117 |
پراکنشهای چندگانه گروههای انسانی دوران پلیئستوسن در جنوب ایران، نویافته هایی از کوه شیخیعقوب، شمال غرب جیرفت | ||
| پژوهش های باستان شناسی ایران | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 13 اردیبهشت 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22084/nb.2026.31377.2794 | ||
| نویسنده | ||
| سلمان انجم روز* | ||
| استاد مدعو گروه باستان شناسی دانشگاه جیرفت | ||
| چکیده | ||
| بررسی پارینهسنگی شهرستان جیرفت، با هدف ارزیابی نقش راهبردی ناحیه جنوبی ایران و خلیج فارس در پراکنشهای انسانی دوران پلیئستوسن، به شناسایی مجموعههای سطحیای انجامید که ارتباط آنها با نقش منطقه در مسیرهای مهاجرت انسان، عمدتاً از منظر شباهتهای گسترده با مجموعههای کاوششده مرتبط با دوره ایزوتوپ دریایی 5 در شبهجزیره عربستان مورد تأکید قرار گرفتهاند. این پژوهش با تمرکز بر مقیاسهای زمانی کوتاهتر و تحلیلهای تطبیقی جزئیتر، به ارزیابی دقیقتری از الگوهای پراکنش جمعیتی میان این دو ناحیه در چارچوب نوسانات سطح دریا میپردازد. در میان خوشههای پارینهسنگی شناساییشده از شهرستان جیرفت، شواهد مربوط به کوه شیخیعقوب در ارتفاعات شمالغربی جیرفت از اهمیت ویژهای برخوردار است؛ چراکه مؤلفههای فنآوری و گونهشناختی متنوعی از دورانهای مختلف پارینهسنگی را نشان میدهد. تحلیل این مجموعه، افزون بر ارائه اطلاعاتی درباره گاهنگاری و کارکرد محوطه، درک دقیقتری از مسیرهای مهاجرتی و سنتهای فنآورانه انسانهای پلیئستوسن در منطقه فراهم میآورد. یافتههای این پژوهش نشان میدهد که کوه شیخیعقوب از نظر فنآوری و گونهشناسی، شواهدی از استقرارهایی با شاخصههای دورههای پارینه سنگی قدیم(آشولی)، پارینهسنگی میانی و پارینهسنگی جدید را دربر دارد. تمرکز استقرارها بر روی برونزدهای سنگ چرت، همراه با شواهدی از دورریزها، تراشههای احیا و ابزارهای نهایی، عملکرد کوه شیخیعقوب را بهعنوان یک محوطه کارگاهی نشان میدهند. از منظر فنآوری و گونهشناسی، دادههای کوه شیخیعقوب با مجموعههای پارینهسنگی میانی کاوششده در شبهجزیره عربستان، نظیر مجموعههای سنگی مرتبط با ایزوتوپ دریایی 5 و 4 در صحرای نفود، جبل فایه، الخرج و مجموعه سطحی دومهالجندل، همچنین دوره پارینهسنگی جدید در جبل بوهیس (متعلق به ایزوتوپ دریایی 3) قابل مقایسهاند. این همخوانیهای زمانی و فنآوری با دورههای افت سطح آب خلیج فارس و شکلگیری خشکیهای میان ایران و عربستان همراستاست و فرضیه پراکنشهای جمعیتی میان این دو ناحیه را در چارچوب مدلهای خروج و بازگشت به آفریقا تقویت میکند. کلیدواژه: پراکنش انسان دوران پلیئستوسن، خلیج فارس، کوه شیخیعقوب، شبهجزیره عربستان، دستساختههای سنگی | ||
| کلیدواژهها | ||
| پراکنش انسان دوران پلیئستوسن؛ خلیج فارس؛ کوه شیخیعقوب؛ شبهجزیره عربستان؛ دستساختههای سنگی | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 82 |
||