| تعداد نشریات | 22 |
| تعداد شمارهها | 536 |
| تعداد مقالات | 5,580 |
| تعداد مشاهده مقاله | 10,785,224 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 7,154,230 |
واکاوی مقدماتی سازمان اداری تپه تیلینه، یک کانون مدیریتی و مبادلاتی عصر مفرغ قدیم در غرب زاگرس مرکزی | ||
| پژوهش های باستان شناسی ایران | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 13 اردیبهشت 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22084/nb.2026.32050.2829 | ||
| نویسندگان | ||
| شکوه خسروی* 1؛ علی خایانی2 | ||
| 1عضو هیات علمی گروه معماری دانشگاه کردستان | ||
| 2دانش آموخته دکتری باستان شناسی دانشگاه تهران | ||
| چکیده | ||
| این نوشتار به مطالعه مجموعهای از 78 گلمهر میپردازد که از سطح تپه تیلینه در دشت ماهیدشت- کوزران و در منطقه زاگرس مرکزی کشف شده است. در این مقاله، ابتدا به بررسی نگارهشناسی و سبکشناسی اثرمهرهای تیلینه و تاریخگذاری آنها بر اساس نمونههای قابلمقایسه میپردازیم، سپس میکوشیم با تجزیهوتحلیل کاربردی گلمهرهای این مجموعه، سازمان اداری این محوطهی مهم عصر مفرغ قدیم زاگرس مرکزی را مورد ارزیابی قرار دهیم. مجموعه اثرمهرهای تپه تیلینه دارای همهی سبکهای مهرتراشی دوران آغاز عیلامی و همچنین نمونه-هایی از سبکهای مهرتراشی کریدور ماورادجله و جنوبشرق ترکیه است. این مجموعه را میتوان بر اساس نمونههای قابل مقایسه از محوطههایی مانند شوش، ملیان، تپه یحیی و شهر سوخته، محوطههای همزمان در حمرین و دیاله مانند تل قبه و معبد سین خفاجه و نیز چغاماران ماهیدشت و ارسلانتپه در جنوبشرق ترکیه به تاریخی میان 3100 تا 2800 پ.م تاریخگذاری کرد. با توجه به اینکه مهرومومهای کوزه و درِ انبار بهترتیب 79 و 14.5 درصد گلمهرهای تیلینه را تشکیل میدهند بهنظر می-رسد که نهاد مدیریتی تیلینه بهصورت تخصصی بر ذخیره، تخصیص و مبادلهی اقلام و کالاهای مشخصی نظارت میکرده است. با توجه به شکل گلمهرها و نوع سفالهای پیدا شده در محوطه، احتمالاً نگهداری مایعاتی چون روغن، شراب و آبجو بخش عمدهای از آنها را تشکیل میداده است. تجزیه و تحلیل کاربردی و نگارهشناسی مجموعه گلمهرهای تپه تیلینه نشان می دهد که این محوطه به-احتمال نه توسط یک نهاد اداری و سیاسی متمرکز آغاز عیلامی بلکه به نظر می رسد توسط گروهی از افراد جامعة آغاز عیلامی با جایگاههای کمابیش مشابه مانند خانوارها و یا بازرگانان تاسیس شده باشد که با اهداف اقتصادی و تجاری و مانند آن در اینجا گرد هم آمده بودند. علاوه بر این حضور سفالهای کورا-ارس و آغاز عیلامی در تپه تیلینه بستر مناسبی برای مطالعه ی برهم کنشهای میان فرهنگهای آغاز عیلامی و کورا-ارس در غرب ایران فراهم کرده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ماهیدشت- کوزران؛ گل مهر؛ سازمان اداری؛ تپه تیلینه؛ آغاز عیلامی | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 60 |
||